Saturday, February 28, 2015

Messi Tuanbia Tawi

"Tu lio footballer ah hin a ho dah thiam bik" tiiah hal hna law,mi tam u nih cun "messi" tiah an ti theu lai.FIFA Ballon d'or kum-4 a peh te in a ngah kho mi a si caah a thiam ti lo awk hrim a tha loh.A mah belte cu nai hrawng i a carrer zoh ah hin tumchuk lei a panh hlah maw ti awk in a um!!!!!

Min Fak ; Lionel Andrés Messi Cuccittini
Chuah Ni ; 24 June 1987 (age 27)
Chuahnak Hmun ; Rosario, Santa Fe, Argentina
Tung Sanlei : 1.69 m (5 ft 6 1⁄2 in) (keimah cen :D )

A No Lio Caan;
Club ah;
1995–2000 Newell's Old Boys
2000–2003      Barcelona
Ram Caah;
2004–2005 Argentina U20 Puai -18, Goal - (14)
2007–2008 Argentina U23 Puai - 5 Goal - (2)
***2008 kum, Beijing Olympic ah khan Argentina cu Pakhatnak a rak lak pi.

A Tuanbia Tawi;

Messi hi Mr.Jorge Horacio Messi & Mrs.Celia Maria hna i a fa pahumnak a si. Unau pali an si. U pahnih le Farnu pakhat te a ngei.

An unau rual min:
Mr. Rodrigo Messi
Mr.Maria Sol Messi,
Mr. Lionel Messi
Miss.Matias Messi

          A nu leh pa hi Italy lei chuak an si i Argentina ah an rak pem. Mesii a hngakchiatlio ah hin an rak harsa ngai ngai ve. Messi zong hi a ngakchiatlio te in bawlungchuih a huamtuk mi a si ve. Asinan, Traning Ground kalnak man le Kedenh cawkpiaknak zong an rak ngeiloh. A mah ten Lakphak dawr ah waiter hna a tuan i cu ti cun hram a rak thawk ve mi pa a si.
         
            2000 kum ah khan kum 12 mi a si i,hormone thatlo zawtnak nih a tlak ruang ah hawi zawng a lo kho ti hnga maw tiah rak ruah mi a si.A zawtnak thlawpnak caah hin thlakhat ah $ 1,000 leng mang liam a hau i,a course tling cun kumhnih a si i $-24000 a si.Hi vialte phaisa hi factory helper le cleaner a tuan mi nupa caah cun a tam tuk hring hran ko.A nu le pa zong nih hin an zang fak,an ngaihchi i an lungre zong a thei tuk.A nu le pa hi sifak an si caah an fapa caah hin zei ti tuah awh an thei ve hlei lo.
Sihmanhsehlaw football i a talent neih that ning a rak hngaltu FC barcelona nih cun sii ai siseh thil dang a herh mi vial te kan liam piak lai tiah zawtnak nih a tlaih cuah mah bu in contract an tuah pi!Spain ah an kal pi i barcelona nih cun a zawtnak cu biatak te in an thlop piak,an dih mi phaisa cheu khat hi Joan Lacueva, Barca’s director general nih a mah phaisa in a liam piak. caan a hung kal thluah mah i a mah ca i a dih mi phaisa vail te hna hi a lak a si lo ning cu certual ah duhsah in a langhter thluah mah.

              2006 kum a hung si i messi zong kum 18 a hung tling ve..Barcelona nih biatak te in hman hram an thawh.mah lio caan hi minthang ROnaldinho chan sa ling te kha a si i zoh an rak dawh tak tak.march thla ah Chealsea he champions league an chuih lio ah ai hliam i sau ial te a din.2006-2007 season a hawng phan i november thla ah Real Zaragoza he an chuih lio ah a ke phak ruh a kiak i thla thum chung ai din than.A hliam dam ka te zerh thum nak ah celtic he an chuih nak ah a el ai hliam than i thla ruk bak ai din than.Season thum chung cu i hliamkhuai nak in a caan a dih.Hngakchiat lio te in hawi bang i mi ngandam a si lonak nih a kal tak kho hrim loh!!!!

2008-2009 season a hawng phan i Gourdiola cu barcelona maneger a hawng si.Barcelona key Player 2,Ronaldinho leh Deco hna cu a chuahter hna i,Xavi,Iniesta le messi hna hmang in Barcelona key cu a vawn thlen!Messi cu hmailei ah barcelona i bochan bik mi a si te lai ti a hngalh caah a lam kip ah a hlei in a zohkhenh.messi hi steak,cola leh a thlum hi a uar ngai ngai mi a si,sihmansehlaw Gourdiola nih hiban tuk fats a tam tuk mi sa le a tlum mi pawl hi na ei la loh tiah a rak kham.Anhring so le nga sa lawng ei nak nawl a pek.A taksa nih a herh mi vitamin zong a caan hman te in a ei ter.Mah ti i an zoh khenh hnu in a ngandamnak a tha i a hlan i a tuah khawh lo mi thli tam pi a vawn tuah khawh cang!

Kum khat hnu kumkhat a than ning cu a tang i a carrer ah hin a lang ko. i)

2008/09 - 43 goals+20 assists (match
70 ah)
ii) 2009/10 - 48 goals+18 assist (match
60)
iii) 2010/11 - 57 goals+34 assists (match
66)
iv) 2011/12 - 87 goals+44 assists (match
77)
v) Ball on d'Or - a peh in vawi li bak a lak khawh

             Gourdiola tang i messi a tha cho ning cu khuaruah har lei a si.Cun a hlan ai hliam khuai nak zong in a luat!Ai hliam sual hmanh ah zerhkhat pin ai din loh.Mi tlamtling ding zong i rak ruah ti lo mi Messi cu vawlei cung footballer minthang pakhat ah a vawn i chuak.Gourdiola chan a hun dih i barcelona nih manager thar an hun lak bak in messi hmailei cu muih hram a thawk tha ve.A rak buai leng mang nak hliam khuai nak nih cun a vawn phak than i,2012-2013 seson zong ah khan puai tlawmpal lawng ah caan tling in ai tel kho. 2 April 2013 i hamstring injury a neih hnu khan first team zawng ah ai tel kho tuk ti lo i bench ah a thut a tam deuh.2013 i B.munich he UCL semifianal zong ah khan ai tel kho ve lo i Barcelona cu an mual a rak pho ngai ngai.2014 World Cup zongah khan ruahning bantuk in a ke a chuak kho loh.Argentina cu Final a phanh pi ko nan Penalty ah Germany nih an tei hna.

Bercelona hi club lianngan an si ko nan Messi ai tel lo ah cun meithal tha ngai tung i a zen um lo mi ko an lo.Hi ti i,ai hliam leng mang than caah hin barcelona club,Argentina mipi le Messi a tanh tu hna an thin a phang hring hran ko.

HI ti bantuk i ai hlaim lengmang ah cun Dutch Mihràng Marco Van Basten bantuk in a no lio te ah a football career a dawng sual hnga maw, a si lo ah English striker Micheal Owen leh Brazillian footballer minthang, FIFA World Player of the Year voi 3 tiang a rak ngah tu Ronaldo hna bantuk in a career hi mino te si bu in a dawng sual hnga maw ti hi thinphan dai lo a si ko.Messi bantuk i player tha hi vawlei nih hmun than ding cu a fawi ti la lo...........

Messi Cu A Ho Dah A Si?
_ Theihnak duh tak tak ah cun a tanglei i club in siseh, pumpak in a ngahmi laksawng pawl nih hin an chim khawh lai.

A Bu I Laksawng A lak Cangmi Hna:

Club;
 Barcelona FC
-La Liga: 2004–05, 2005–06, 2008–09, 2009–10, 2010–11, 2012–13
-Copa del Rey: 2008–09, 2011–12;
-Supercopa de España: 2005, 2006, 2009, 2010, 2011, 2013
-UEFA Champions League: 2005–06, 2008–09, 2010–11
-UEFA Super Cup: 2009, 2011
-FIFA Club World Cup: 2009, 2011


Ram Caah Laksawng A Lak Cangmi Hna
(Argentina)

Olympic Gold Medal: 2008
FIFA World Youth Championship: 2005

Pumpak Laksawng A Hmuh Cangmi Hna;

-FIFA Ballon d'Or: 2010, 2011, 2012
-Ballon d'Or: 2009
-FIFA World Player of the Year: 2009
-FIFA World Player of the Year: Silver award 2007,[380] 2008
-World Soccer Player of the Year: 2009, 2011, 2012
-World Soccer Greatest XI of All Time: 2013
-Onze d'Or: 2009, 2011, 2012
-Onze D'argent: 2008, 2013
-European Golden Shoe: 2010, 2012, 2013
-UEFA Best Player in Europe Award: 2011
-UEFA Club Footballer of the Year: 2009
-FIFA Club World Cup Golden Ball: 2009, 2011
-UEFA Champions League Top Goalscorer: 2009, 2010, 2011, 2012
-L'Équipe Champion of Champions: 2011
-Gazzetta dello Sport Sportsman of the Year: 2011
-FIFA World Youth Championship Golden Ball: 2005[381]
-FIFA World Youth Championship Golden Shoe: 2005
-LFP Best Player: 2009, 2010, 2011, 2012, 2013
-La Liga Foreign Player of the Year: 2007, 2009, 2010
-Pichichi Trophy: 2010, 2012, 2013
-LFP Best Forward: 2009, 2010, 2011, 2012, 2013
-UEFA Champions League Forward of the Year: 2009
-La Liga Ibero-American Player of the Year: 2007, 2009, 2010, 2011, 2012
-FIFPro World Young Player of the Year: 2006, 2007, 2008
-World Soccer Young Player of the Year: 2006, 2007, 2008
-Bravo Award: 2007
-Golden Boy: 2005
-Marca Legend Award: 2009
-Trofeo Alfredo Di Stéfano: 2008–09, 2009–10, 2010–11
-ESPY Awards Best International Athlete: 2012
-El País King of European Soccer: 2009, 2010, 2011, 2012
-IFFHS World's Top Goal Scorer: 2011, 2012[383]
-IFFHS World's best Top Division Goal Scorer: 2012[384]
-FIFA/FIFPro World XI: 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014
-UEFA Team of the Year: 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2014
-ESM Team of the Year: 2006, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013
-Copa América Young Player of the Tournament: 2007
-Copa América Top Assist Provider: 2011
-Copa del Rey Top Goalscorer: 2010–11, 2013–14
-Argentine Sportsperson of the Year Award: 2011
- Olimpia de Plata: 2005, 2007, 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013
- FIFA World Cup Golden Ball: 2014[385]
- FIFA World Cup Dream Team: 2014

Ri Thar (Records) A Sermi;
( 15 February, 2015 tiang i a tuanbia a si)

-World Most FIFA Ballon d'Or awards:
-Guinness World Records title for the most goals in a year (2012): 91 goals (96 goals including club friendlies)
-Most consecutive league matches scored in: 21 matches (33 goals)
-First footballer ever to score consecutively against all teams in a professional league
-Most international goals in a calendar year (2012): 25 (shared with Vivian Woodward and Cristiano Ronaldo)
-Only player to ever win all of the Ballon d’Or, FIFA World Player, Pichichi Trophy and Golden Shoe in the same season: 2009/2010
-Youngest two-time/three-time/four-time Ballon d'Or winner: 23/24/25 years
-Most FIFA Club World Cup Golden Balls: 2 (2009,[394] 2011
-Most appearances in the top 3 candidates for the Ballon d'Or: 8 times (2007-2014)
-Most appearances in the FIFPro World XI: 8 times (2007-2014) (shared with Cristiano Ronaldo)

Europe;
-Most European Golden Shoe awards: 3
-Most goals scored in a season (club): 73 goals
-Most goals scored in a year (club): 79 goals
-Most European Cup top scorer awards: 4 (shared with Gerd Müller)
-Most consecutive European Cup top scorer awards: 4[401]
-Most hat-tricks in UEFA Champions League: 5 hat-tricks
-Highest scorer in a UEFA Champions League game: 5 goals
-Most goals scored in the UEFA Champions League: 75 goals
-Only player to score in 21 different cities in the European Cup

Argentina;
-Most goals scored in a year (national team): 12 goals (shared with Gabriel Batistuta)
-Youngest player that have scored a goal at FIFA World Cup Finals: 18 years and 357 days old (2006 vs Serbia & Montenegro)
-Most goals scored in International friendlies: 24
-Most goals scored, alongside Javier Saviola, in all U-20 International competitions (2004-2005): 11 goals (14 goals including friendlies)
-Most goals scored in one FIFA World Cup qualification (2014): 10[407]

Spain;
-Most goals scored in La Liga history: 269 goals
-Most assists made in La Liga history: 106 assists
-Most hat-tricks, alongside Cristiano Ronaldo, in La Liga: 23
-Most away goals scored in La Liga history: 117 goals
-Most goals scored in La Liga in a season: 50 goals
-Most consecutive La Liga matches scored in: 21 matches (33 goals)
-Most La Liga hat-tricks in a season: 8 hat-tricks
-Youngest player to score 200 La Liga goals: 25 years
-Most goals scored in El Clasico: 21
-Most hat-tricks in El Clásico matches: 2
-Most goals scored in Derbi barceloní matches: 12 goals[194]
-Most hat-tricks, alongside Telmo Zarra, for a Spanish team: 31
-Most braces in La Liga history: 78
-First player in La Liga history to score 20+ goals for 7 consecutive seasons
-First player in La Liga history to score 25+ goals for 6 consecutive seasons
-First player in La Liga history to score 30+ goals for 4 consecutive seasons
-Most goals scored in the Supercopa de España: 10 goals

Barcelona;
-Top goalscorer in Barcelona history: 419
-Top goalscorer in official competitions: 391
-Top goalscorer in La Liga: 269[392]
-Top scorer in international competitions: 80
-Top scorer in UEFA Champions League: 75
-Most hat-tricks in Barcelona history: 31
-Most away goals scored in Barcelona history in La Liga: 117 goals
-Fastest Barcelona player to score a hat-trick: 17 minutes (2012 vs RCD Mallorca)






Ralhrang ISIS Thawhkehnak

1. ISLAM Biaknak : Islam timi hi biaknak minpakhat a si (arabic holh- Pathian sin i aa pumpe mi tinak a si), Islam biaknak a zum mi hna cu Muslim ti an si.
Krihfa kan Bible hi an pom ve ko i,, Adam, Noah, Abraham, Moses leh Zisuh hna hi Profet an si an ti, a donghnak ah Mohammed hi Profet nehhnubik le a liannganbik mi a si an ti.
An Pathian min cu Allah a si (monotheist hi Islam, Judaism leh Christianity hna lawng an um)..
Muslim tamnakbik, Arab mi hna khi Abraham salnu Hagar sin i a fapa, Ismaela tefa hna kha an si i, an chim ning ah cun Abraham nih khan Pathian sinah Isak silo in Ismael tu hi raithawinak i a pek mi kha a si an ti.
2. ISLAM Biaknak A Chuah Ning:
Mohammeda hi AD 572 april 22 ah Mecca ah a chuak i, cu caah Mecca hi vawleicung i hmunthiang 3 an ngeih mi hna lak ah an uarbik mi a si.
Hi lio caan ah Arab mi hna nih pathian phun 360 hrawng an ngei i, cu cu mohamed nih hin a duh lo i pathian pakhat lawng biakding a ti hna i, cu an pathian min ah cun ALLAH tiah a ti.
An cathiang cu( khrihfa Bible bantuk) Quran/Koran an ti i, Kuran hi Dal 114 ah then a si i, Dal fa te te in then than a si. A min ah 'Surah' an ti. Dal kip nih min an ngei ( tahchunnak ah, Sura 1 nak cu 'Al- Fatihah', surah 114-nak cu 'An-Nas')..
Kuran Dal 112:1-4 ah cun-
"Allah hi Pathian um chun a si i. Pathian cu sermithil hna nih a duhherh caan paoh i an biakmi a si. Aho hmanh a hring hna lo i, a ho hmanh nih an hring loh" ti in aa tial.
Qurana,ah hin Profet mohamed sinah Vancungmi Gabriel aa larnak kong te hna tampi aa tial. Mohammed hi cathiam lo mi a si i, Kuran hi tialcia in Gabriel nih a pek mi a si tiah an ti.
Mohammed kum 40 a si kum, Ramadan thla, thiltikhawhnak zan a timi ah Hira lungkua i a um lio ah larnak a hmuh i, mah cunak cun Islam biaknak hi a hung chuak mi a si.
Quran Dal 53:20 hi satanic verse an ti mi kha si..
3. SHITTES (SHIA) LEH SUNNI: Mohamed cu AD 632, june 8 ah a thi i, a thih hnu in muslim hna hi cheuhnih ah an i then, Shia leh Sunni tiin kawh an si.
Mohamed chawngtu CALIPH si cu an i cuh:
1) Mohamed chawngtu caah caliph 4 a pawm mi hna buu hi SUNNI an ti i, muslim 90% hrawng hi sunni an si..Iran leh Irag hrawngah an tambik. Caliph hmasabik i an pawm mi cu Abu Bakr kha a si.
2) Shia buu pawl hi Shitte tiin kawh an si i, an ni nih cun mohamed chawngtu ah Ali-an pawm ve. Ali- hi a mah chawngtu dingah Mohammed a thih hlan i a ham cang tiah an ti ve.
Hi hna buu hnih hi Islam ve ve an si ko nan an pawm ning aa dan ruangah an i hua ngai ngai.
Atulio i ISIS(khrihfa a that cuahmah tu hna khi) kan timi hna khi SUNNI muslim pawl an si, ISIS ti hi cu Islamic State for Iraq and Syria tinak khi a si.. A hlan ah cun ISIS hi ISIL (Islamic state in Iraq and Lavent) ti a rak si. Tu ah cun IS ti zong in an kawh hna.
Sadam Hussein kha Sunni muslim a si i, 2003 i thah a si hnu khan mi tlawm deuh Shitte muslim hna nih Iraq ah nawlngeinak an co i, cu caah mitam deuh Sunni pawl an lung a fak peng, A tu i buainak a hrampi zong hi nawlngeihnak lak than a duh ruang ah a si.
Tu i an i timhbik mi cu Iraq khi sunni muslim ram i ser, cun, syria,.. vawlei pumpi ti bak khi a si!!!
5. ZEIRUANGAH DAH BIAKNAK DANG A BIA MI THAH AN DUH:
Muslim pawl an i cawnpiaknak ah hin, minung vialte hi Allah sermi lawngte an si i, a ho hmanh sual cia i a chuak mi kan um loh, Adam sin in sual kan i hrawm loh an ti..
Allah ta kan si ruangah Allah sin ah kan i pumpek awk a si an ti, cuti i kan i pumpek lawng lawng ah Muslim kan si kho an ti, muslim a sullam cu 'Pathian (Allah) sin i pum i pek" tinak a si.
Aho hmanh Allah sin i a pum aa pek duh lo i, biaknak dang a zulh ah cun a mah cu Allah hlawtu a si ruangah thah ding; mah cu cu a thianghlim mi tuahsernak a si, ti hi an i cawnpiaknak a si, Cu caah, muslim a si ve lo mi thah hi sual a si loh!!, Allah caah thiltha kan tuah ti hi an zumhning a si ruang ah biaknak dang a zulmi hna i an rembak hna loh.Thi dih hna seh ti hi an duhning a si.
Biaknak min i raldonak, "Jihad" an timi hi 'to strive' tinak a si i, Jihad hi phun 5 a um:
1) Jihad al nafs: pumpak chunglei i donak
2) Jihad al shaitan: setan he i donak
3) Jihad al munafiqeen: mi zermi hna he i donak
4) jihad al faasiqeen: Muslim misualpawl he i donak
5) jihad al kuffar: Mohammeda leh Allah a zum ve lo mi hna he i donak..
Hi bantuk phunglam an ngeih ruangah Jihad min in ral an tho i, muslim misualpawl le, muslim a si ve lo mi hna cungah kut an thlak khawhnak hi a si..
A cunglei i kan langhter mi in zeiruangah dah mi an thah lengmang, ngakchia zong zuah lo in an thah hna ti cu na fiang cang ko lai...
Hi jihad phung i tlaih in biaknak dang mi va thah kha an pathian caah thiltha tuah ah an i ruat ve, Hi hi vawleipi a thin a pahntertu zong a si.
Quran zongah hin zumlotu (muslim silo mi) vialte cu thah ding i forhfialnal voi 100 leng a um ..
6. MAHDI:
Cann donghlai ah kristian leh judaism hna i 'Messia' kan hngah bantuk hi an ngei ve i, a mah cu "Mahdi"/ "al-Mahdi"/ "almuntadhar" ti in an kawhmi a si, a caan ah cun 12th Madhi, "Imam Madhi" ti zong in an ti.
Mahdi hi mohamed tefa in a ra lai an ti, a min zong hi Mohammed ti a si ve lai. A ratlai ah nichuahlei (Iran) in muslim ralkap rual nih thantar(flag) nak(black) (al-Liwaa) i ken in an ra lai.
Vawleicungah a thingmi raldonak jihad hmang in a tuk lai i a tei hna lai, Muslim a silo mi paoh cu a thahdih hna lai, Vawleipi hi Muslim ramah a serlai . (tihnung in!!!)
Mahdi hi khamhtu a si loh i, biaceihtu ding le vawlei teitu ding ah caan dongh lai i a ra dingmi cu a si.
Krihfa hna le nitlaklei mi hna he remnak a ser lai, Judah pawl cu a thah dih lai i, Galilee in Pathian biakam bawm cu a lak lai, Jerusalem ah a chiah lai.. Bible a tlaucang mi, kan hmuhrih lo mi a hmuh lai i, Judah hna le Krihfa hna biaknak a hman lo ning a langhter lai.
Vawleicung ah sual a tlau lai i, Allah thiltikhawhnak in, thli, ruah leh thlai cung hna ah nawlngeihnak a ngei lai, mivialte sin ah rumnak le thluachuah a pek hna lai, Cu caah mivialte nih a mah cu an dawt lai.
Kum 7 chung bia a ceih hnu ah a thi lai..... Hi hi an zumhnak, an kalpi ning a tlangpi cu a si... A sautuk lai caah donghter ko u sih...
(Dawtmi U le Nau hna, Ca thiang nih a chim bang in Jesuh rat thannak caan cu a nai chin lengmang ko..
Vawlei ah sual a karh chin lengmang, zawtnak phun tampi a chuak,ram khat le ram khat kar ah i remnak a um kho ti loh,..
Kan vawleipi hi thawngchia nih nikhat hnu nikhat in a den chin lengmang..
A rau lai lo... kan zumhnak ah hin fek te'n dir ko hna u sih.. Khrihfa serhsatnak caan a phan deng cang hih... )
Pic ; ISIS Ralkap & Khrihfa An Thah Mi Hna

Cinkentlak Mifim Bia

1.I sumkhawhnak hi Sii thabik cu a si...
2.Zalon tuk hi nunhrawktu a si....
3.Na theihmi kha a dihlak in chimh hlah.Na thiammi vialte kha tuahthlu hlah..
4.Zei rian hman a tuanlo mi nih cun thilsual nganpi a tuah..
5.Mah hrang lawng a ruatmi nih cun palhnak nganpi a tuah cuahmah..
6.Mi phorhlaw nih cun a mah le a mah aa hrawk tawn..
7.Mi ngaihthiam hi a liannganbik phuhlam ning a si...
8.Phaisa tampi nih mino nun a hrawk...
9.Mi tangdor cu thilfir minak in aa miak deuh....
10.Mi nunnem nih a mah kong a chim bal loh...
11.Hringtu Nu um lo nak Inn cu a kingtuk...
12.Zei caan paoh i thangpi'n Nih hi mi lungtlawm sinak a langhter...
13.Na kawmhmi na hawi le in na sining a langhter.
14.Thil a theihmasa si i zuam, na holh tlawm law, fawiten na thin hanter hlah....

Scientist Minthang-50 Hna Le An Biaknak

1 Isaac Newtonthe~~~Newtonian Revolution ~~~Anglican (rejected Trinitarianism, i.e., Athanasianism;
believed in the Arianism of the Primitive Church)
2 Albert Einstein ~~~Twentieth-Century Science~~~Jewish
3 Neils Bohr~~~the Atom~~~Jewish Lutheran
4 Charles Darwin~~~Evolution~~~Anglican (nominal); Unitarian
5 Louis Pasteur~~~the Germ Theory of Disease~~~Catholic
6 Sigmund Freud~~~Psychology of the Unconscious~~~Jewish; Atheist; Freudian psychoanalysis (Freudianism)
7 Galileo Galilei~~~the New Science~~~Catholic
8 Antoine Laurent Lavoisier~~~the Revolution in Chemistry~~~Catholic
9 Johannes Kepler~~~Motion of the Planets~~~Lutheran
10 Nicolaus Copernicus~~~the Heliocentric Universe~~~Catholic (priest)
11 Michael Faraday~~~the Classical Field Theory~~~Sandemanian
12 James Clerk Maxwell~~~the Electromagnetic Field~~~Presbyterian; Anglican; Baptist
13 Claude Bernard~~~the Founding of Modern Physiology~~~None
14 Franz Boas~~~Modern Anthropology~~~Jewish
15 Werner Heisenberg~~~Quantum Theory~~~Lutheran
16 Linus Pauling~~~Twentieth-Century Chemistry~~~Lutheran
17 Rudolf Virchow~~~the Cell Doctrine~~~None
18 Erwin Schrodinger~~~Wave Mechanics~~~Catholic
19 Ernest Rutherford~~~the Structure of the Atom~~~None
20 Paul Dirac~~~Quantum Electrodynamics~~~None
21 Andreas Vesalius~~~the New Anatomy ~~~Catholic
22 Tycho Brahe~~~the New Astronomy~~~Lutheran
23 Comte de Buffon~~~l'Histoire Naturelle~~~None
24 Ludwig Boltzmann Thermodynamics
25 Max Planck~~~the Quanta~~~Protestant
26 Marie Curie~~~Radioactivity~~~Catholic (lapsed)
27 William Herschel~~~the Discovery of the Heavens~~~Jewish
28 Charles Lyell~~~Modern Geology ~~~None
29 Pierre Simon de Laplace ~~~ Newtonian Mechanics~~~atheist
30 Edwin Hubble ~~~the Modern Telescope~~~None
31 Joseph J. Thomson the ~~~Discovery of the Electron~~~None
32 Max Born ~~~Quantum Mechanics ~~~Jewish Lutheran
33 Francis Crick ~~~Molecular Biology~~~ atheist
34 Enrico Fermi ~~~Atomic Physics~~~ Catholic
35 Leonard Euler ~~~Eighteenth-Century Mathematics~~~ Calvinist
36 Justus Liebig ~~~Nineteenth-Century Chemistry~~~None
37 Arthur Eddington ~~~Modern Astronomy~~~ Quaker
38 William Harvey~~~ Circulation of the Blood ~~~Anglican (nominal)
39 Marcello Malpighi ~~~Microscopic Anatomy~~~ Catholic
40 Christiaan Huygens~~~ the Wave Theory of Light~~~ Calvinist
41 Carl Gauss (Karl Friedrich Gauss) ~~~Mathematical Genius~~~ Lutheran
42 Albrecht von Haller ~~~Eighteenth-Century Medicine ~~~None
43 August Kekule ~~~Chemical Structure~~~ None
44 Robert Koch ~~~Bacteriology~~~ None
45 Murray Gell-Mann t~~~he Eightfold Way~~~ Jewish
46 Emil Fischer ~~~Organic Chemistry~~~ NOne
47 Dmitri Mendeleev ~~~the Periodic Table of Elements~~~None
48 Sheldon Glashow ~~~the Discovery of Charm~~~ Jewish
49 James Watson the ~~~Structure of DNA~~~ atheist
50 John Bardeen ~~~Superconductivity~~~ None

Chin State Kong

Chin State Cu:- 20o 40 'N and 24 ံ 06'N latitudes - 92 ံ37'E leh 94 ံ09'E longitudes, ah a um.
Chin State A Kauhlei: 36,019-square-kilometre(13,907 square miles)
Chin State Ramri Hna;
Thlanglei ah :Rakhine State
Nitlaknak Lei ah: Bangladesh leh Mizoram
Nichuaknak Lei ah: Sagaing Division leh Magway Division
Chaklei ah:Manipur
Chin State Chung i Khuapi(Township) Kan Ngeih Mi Hna;
Falam Peng Khat(Distric) Chungah
*Falam khuapi
*Rihkhawdar khuapi
*Tedim khuapi
*Tonzang khuapi
*Cikha khuapi
Hakha Peng Khat(District) Chungah;
*Hakha khuapi
*Thantlang khuapi
Mindat Peng Khat(District) Chungah;
*Mindat khuapi
*Kanpetlet khuapi
*Matupi khuapi
*Paletwa khuapi
*Rezua khuapi
Chin State Chungi Khuapi(Cities) Ngan Pawl;
**Hakha, Chin State Khuaplipi (Hakha Peng)
**Falam, Chin State Chaklei Khuapi(Falam Peng)
**Mindat,Chin State Thlanglei Khuapi (Mindat Peng)
**Matupi,Chin State Thlanglei Khuapi Nganbik
Chin State Chung I Hlei(Bridge) Saubik Hna;
**Naakzang Hlei , Pee-270(82 m) Narkzang to Tonzang (Tonzang Peng)
**Lemro Hlei, Pee-240(73 m) Lemro to Matupi (Matupi peng)
**Var Hlei, Pee-340(100 m) Var Lei in Falam (Falam peng)
**Kaptel Hlei, Pee-480-(150 m) Kaptel Lei in Tiddim (Tidim peng)
**Manhsuang Hlei, Pee-460(140 m) Laitui to Tidim(Tidim peng)
**Vuephu Hlei, Vuephu Due in Zotung
** Boinu Hlei, Pee-250-(76 m) Khuahrang to Hakha-Matupi Lam(Hakha-Matupi lam in Khuahrang khua lei.
Vawlei Lei Leh Biaknak Lei I Cawnnak Sang Kan Ngeih Mi Hna;
**Chin Christian College (CCC, Hakha)
**Union Theological College (UTC, Matupi)
**Zomi Theological College (ZTC, Falam)
**Government Technology of Institute (GTI, Hakha)
**Bethel Bible College (BBC, Tedim)
**Kalay University
**Technological University (Kalay)
**Computer University (Kalay)

Zeidah An Chim?

-Na hmaiah harnak tlang tiapi pah ding a um tikah kirtak lo in a par phihlik tiang in kai chih ko. 
(Abraham Lincoln)
-Na thinlung i na ruah mi hna cu cafung(pencil) in tial hna law a phiahnak zong na pawngte ah i chiah. (Calson RA Torrey)
-Na sunghnak cu a ke bunh law hlawhtlinnak ramlei panh in hruaichih ko. 
(Dr. Bob Jones)
-Zei thil paoh ah, lungrualnak he mi pahnih kan tuanti ah cun hawi dang kan herh ti loh. (Dr. Billy Graham)
-Na ke cu hmunhma thatnak te ah lam law, cu ka hmun ah cun fekte in dir peng. 
(Abraham Lincoln)
-Zei thil paoh nih hin an mah le an zawnka cio ah cun thathnemnak an ngei dih 
(George Washington)
-Bia na chim lai ah tha te'n i ruat ta law, na ruahmi vialte cu va chim thlu duh hlah. 
(Gandhi)
-Mi zei paoh nih a mah le a mah aa chimhhrin khawh ah cun mi lianngan ah a chuak lai. 
(Browing)
Mi nung hi riantuan mi ah si lo in an nun ning nih mi lianngan an si le si lo a langhter.
 (Junius)
-Na fale pawng ah fung leh apple chia ti hna. 
(Martin Luther)
-Vawleicung i Nu vialte nih hin ka Nu bantuk in an fale cio hi nunchim hna sehlaw thonginn i ser a hau la loh. (D L Moody)

White House Kong Tlawmpal

1792 – 1800 kum chungah an rak sakmi inn a si. Hi inn hi American ram i iuknak tung ahcun nawlngeihnak a sangbik a umnak inn a si.


President hmasabik a simi George Washington chan ah a hram an rak dirhmi a s i kum 8 a rauh hnu a pahnih nak President a simi John Adam chan ahcun ahran an lim. November 01, 1800 kum ah Presideng John Adam a rak i ṭhial hnu ah White House cu President inn le uknak zung taktak ah a rak cang. John Adam cu White House ah aum hmasabik President a si.

Inn Raangpi tiah a min sak a si nak zong hi George Washington he ai pehtlai. George Washington cu Virginia peng i a ngeihmi dum min ah hin White House Plantation ti a si i hi dum hi cu Washington nupi a si dingmi he an i ton i an i duhnak hmun a si. Innpi cu zei tindah a min kan pek lai tiah tonnak an rak ngaih lio ah hin Lungrang he sakmi a si ruangah le President cungah thangṭhatnak an pek duh ruangah White House tiah min an rak sak.

White House ah a voi(1)nk bik a rak i ṭhial hnu ah John Adam nih a nupi Abigail sinah ca a kuatmi ah White House he pehtlai in hiti hin a rak telh chih.

Hi inn cu vancung nih a liangnganbik mi thluahchuah pekmi inn si ko seh tiah thla ka cam. Hi thil pawl cu zungzal in tlung ko seh. Ram cungah dingte in dawtnak a ngeimi le fimnak in a khat mi ti lo in cun adang hi vantang i a um mi a ho hmanh nih ram uknak nawl cu i tlaih peng phun in um hlah seh.
Hi ca cu a voi (32)nak President a simi Franklin D. Roosevelt chan ah White House i ram rawl dumnak khan i kaan ah ṭial a rak si. Ref: White House by Wik


Image result for white house

Laimi Kan Ral Nganbik Zu

Lai Ral A Si Mi ZU
^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^.
Zu hi Organic compound phunkhat, ' Alliphatic Alcohols' an timi chung i a um mi a si i, a compound ngan ning in an min hna hi then an si. Zu chiakan ti mi hi, Methyl Alcohol an ti i, zu kan ti mi zapi nih an din mi hi Ethyl Alcohol ti a si.
Thil sining tak tak ah cun, zu chia leh zu tha hi, an si ning te i kan hman a si ah cun thil tha ngai2 mi an si. Sii hrangah siseh, Anti septic hna ah, hramh leh thlai hna i sii an ser nak hna ah siseh a herh tak tak mi compound a si . A hman lohnak i kan hman ruangah hin rawhralnak le thihnak tiang a kan phakter hi a si.
Zu kan din mi nih kan tak pum chung i a rian tuan ning;
Kan vawn din bak in kan pawpi ah a phan i, kan taksa chung i a rak um cia mi, enzyme phunkhat Dehydrogenase enzyme an ti mi nih cun, zu kha a rak tlaih colh ve, chemical reaction ah aa ser i, compound phun hnih Formaldehyde leh Formic Acid ah an i chuah, mah hi compound molecule hna hi an fattuk caah kan pawpi in kan thihri chung leh kan vun karlak hna ah hin an lut kho, mit (,eye)lei ah a kai colh i kan khua hmuh zong a fiang kho ti loh. Kan Thluak riantuan a buaiter i Khuaruah khawhnak a tlawmter.
Zu Kan Rit khawhnak a ruang cu;
Kan thi a thur ter dih, kan takpumpi nih a her mi oxygen hi kan thi nih kantakpum i a herhnak paoh ah a pek. Zu kan din mi nih kan thi cu a thurter cang caah thi i a riantuannak lam zong cu a buaiter dih. kan takpum nih a herh mi oxygen aa zat ti lo tik ah,kan thluak riantuan ning a buaiter, Kan lung a mawlh dih i a chia leh a tha zong kan tuak kho ti loh.
A donghnak ah thihnak tiang a kan phaktertu a si....
Laimi nih ZU hi hrial khawh i zuam hna u sih...

mifim hna nih "ZU" hi zeitin dah an ti:
1. Mifim nih cun tikik a din i, mihrut nih zu a din ve- Socrates
2. Zu ri mi pawl khi zoh hna law, zudin thatlonak cu na hngalh ko lai- Saville
3. Zu hrai chungah hin khuachia an um - Koran
4. "India ramchungah hin nawl ngeitubik sining law zudawr vialte hi ka khar dih lai. -Mahatma Gandhi
5. Zu nih cun a donhgnak ah rul tur a thawng tak tak mi bantuk in mi a cuk tawn- Hosea
6. Zu nih hin result 3 a ngei: Riknak, Zeiruatlo in I nuamhnak,
I ngaichgnak- Annacharis
7. Zu thlarua hi zeimin dah ka sak lai? Hi tluk i minung a hrawk cik cek tu hi
'Khawchia' tiah a min ka sak- Shakespeare
8. Zu ri nih cun sual tuah ding in a qualified-
Quarles
9. Zu rik hmangmi hna nih Pathian Ram ah an lut lai lo.
- Lamkaltu Paul

Zudingmi hna cung i a tlungmi thli;
1. Nuamhnak caah kan din i, ngaihchiatnak a chuahter.
2. Lung nomhnak caah kan din i, beidonghnak tu a chuahter.
3. Holh ka thawknak caah ti'n kan din i, bia elnak tu a chuahter.
4. Chan thar nun kan dawi ti'n kan din i, mihrut bantuk in a kan umter.
5. Hawikom sernak ah kan din i, raal ah a kan ser.
6. Mitkuh thawknak caah kan din i, zan khuadei hngilhkhawh lo nak a chuahtet.
7. Thawnnak caah ti'n kan din i, mi tiatum lo ah a kan chuahter.
8. Ngandamnak caah kan din i, zawtfahnak chauhter tu ah aa cang.
9. Zalonnak caah kan din i, sal ah a kan hruai.
10. Thadamnak caah kan ding i, phur a rit chin chin.

VAWLEICUNG I NUNGAK MUIDAW/PUMRUA THABIK TIAH RAK THIM CANGMI HNA

 List of Miss World (1951-2013)
Miss World 1951 - Kiki Haakonson, Sweden
Miss World 1952 - May Louise Flodin, Sweden
Miss World 1953 - Denise Perrier, France
Miss World 1954 - Antigone Costanda, Egypt
Miss World 1955 - Carmen Zubillaga, Venezuela
Miss World 1956 - Petra Schurmann, Germany
Miss World 1957 - Marita Lindahl, Finland
Miss World 1958 - Penelope Coelen, South Africa
Miss World 1959 - Corine Rottschafer, Holland
Miss World 1960 - Norma Cappagli, Argentina
Miss World 1961 - Rosemarie Frankland, United Kingdom
Miss World 1962 - Catharine Lodders, Holland
Miss World 1963 - Carole Crawford, Jamaica
Miss World 1964 - Ann Sidney, United Kingdom
Miss World 1965 - Lesley Langley, United Kingdom
Miss World 1966 - Reita Faria, India
Miss World 1967 - Madeiline Hartog Bel, Peru
Miss World 1968 - Penelope Plummer, Australia
Miss World 1969 - Eva Reuber Staier, Austria
Miss World 1970 - Jennifer Hosten, Grenada
Miss World 1971 - Lucia Petterle, Brazil
Miss World 1972 - Belina Green, Australia
Miss World 1973 - Marjorie Wallace, USA
Miss World 1974 - Anneline Kriel, South Africa
Miss World 1975 - Winelia Merced, Puerto Rico
Miss World 1976 - Cindy Breakspeare, Jamaica
Miss World 1977 - Mary Stavin, Sweden
Miss World 1978 - Silvana Suarez, Argentina
Miss World 1979 - Gina Swainson, Bermuda
Miss World 1980 - Kimberly Santos, Guam
Miss World 1981 - Pilin Leon, Venezuela
Miss World 1982 - Mariasela Lebron, Dominican Republic
Miss World 1983 - Sarah Jane Hutt, United Kingdom
Miss World 1984 - Astrid Herrera, Venezuela
Miss World 1985 - Hofi Karlsdottir, Iceland
Miss World 1986 - Giselle Laronde, Trinidad
Miss World 1987 - Ulla Weigerstorfer, Austria
Miss World 1988 - Linda Petursdottir, Iceland
Miss World 1989 - Andeta Kreglicka, Poland
Miss World 1990 - Gina Marie Tolleson, USA
Miss World 1991 - Ninebeth Jiminez, Venezuela
Miss World 1992 - Julia Kourotchkina, Russia
Miss World 1993 - Lisa Hanna, Jamaica
Miss World 1994 - Aishwariya Rai, India
Miss World 1995 - Jacqueline Aquilera, Venezuela
Miss World 1996 - Irene Skliva ,Greece
Miss World 1997 - Diana Hayden, India
Miss World 1998 - Linor Abargil, Israel
Miss World 1999 - Yukta Mookhey, India
Miss World 2000 - Priyanka Chopra, India
Miss World 2001 - Ibiagbanidokibubo Asenite Darego—Nigeria
Miss World 2002 - Azra Akin—Turkey
Miss World 2003 - Rosanna Davidson, Ireland
Miss World 2004 - Maria Julia Mantilla Garcia, Peru
Miss World 2005 - Unnur Birna Vilhjalmsdottir, Iceland
Miss World 2006 - Tat’ana Kucharova, Czech Republic
Miss World 2007 - Zhang Zhi Li, China PR
Miss World 2008 - Ksenia Sukhinova, Russia
Miss World 2009 - Kaiane Aldorino, Gibral
Miss World 2010 - Alexandria Mills, USA
Miss World 2011 - Ivian Sarcos, Venezuela
Miss World 2012 - Wen Xia Yu, China PR
Miss World 2013 - Megan Young, Philippines
Miss World 2014 -

Rolene Strauss, South Africa

Bia Na Chim Tikah I Ralring

1. Sifak mi sin ah na rumnak kong va chim len hlah.
2. Mi ngandam lo mi sinah na ngandamnak kong va chim len hlah.
3. Thazaang a der mi sin ah na ṭhawngnak kong va chim len hlah.
4. Ngaihchia mi sin ah nai nuamhnak kong va chim len hlah.
5. Thongtla mi sin ah na zalongnak kong va chim len hlah
Mi dang an ngan fah lio ah na tuar pi khawh lo hna hmanh ah an fah chinnak bia cu chim lo dinin i ralring.


Nangteh Nai Telve Maw?

Caan Dongh Lai Ah Cun Hi Bantuk Minung Pawl Hi An Hung Chuak Te Laigrin emoticon
1. Zan zongah Ih caan a hngal ti lo mi.
2. Phone hmet zung zal mi.
3. Charger tel lo i a um kholomi.
4. Chungkhar sin i rawl ei a zuam lomi.
5. Facebook, WhatsApp, viber tbk aa molh chihmi.
6. Phaisa tlawnpal ngei cun ZUDIN aa tim pengmi.
7. Online khawhlo ruang i hmaichiat a hmangmi.
8.Phone hmai kaupi i ngeih i call balance aa ngeih ballomi.
9.Fb cung i midawt a thiam ngai ngai mi.
10. Laimi si tung i kawl holh le mirang holh rum ro i FB ah catial a hmangmi.

Nungak Le Tlangval Lungput Phun-10

1. Nu an lung a turbik lio caan cu Tlangval nih ,"Kan duh/uar tuk" a ti lio caan te khi a si i, Pa a lung a turbik lio caan cu Nungak nih "Na Phone no rak ka pe, please!" a ti lio caan te khi a si. grin emoticon
2. A hramthawk ah cun Tv nih,"nangmah bantuk i ka duh mi hi an um rih loh"a ti i, Ng nih,"mi phun dang te na si, nangmah tluk an um loh" tiah a ti ve. A donghnak ah cun Tv nih" Nu tham tham cu an tam tuk ko!"a ti i, Ng nih cun,"pa hi cu nan rak i lo dih ko hme hi!" tiah a ti ve. tongue emoticon
3. Nungak hrut nih Tv zumhtlak lo a zangfah i, Tlangval hrut nih Ng lerh a ngaihthiam!
4. Tlangval cu Nungak pumrua nih a lung a tuai tam i, Nungak cu tllangval hmurka nih a lung a tuai tam ve!
5. Thlalang hi Tv nih cun sam zohnak ah an hman bik i, Nungak nih cun an pum dihlak an i zoh i, a donghnak ah an tawtawk zohnak ah an hman!
6. FB cungah, pa nih cun a hawi pa hmanthlak hi zoh an zum lem loh i, Nu nih cun a hawi nu hmanthla hi ai tamh ning, a thilpuan tiang in a zoh cik cek!
7. Tlangval hlawhtling mi cu Nupi le herhbaumi vialte a cawkpiak kho ding tiang i phaisa ngei a si i, Nungak hlawhtlingmi cu mah bantuk tlangval a va kho mi khi an si!
8. Pa nih cun Nungak i a tlangval hmasabik si a duh i, Nu nih cun Tv i a nungak neh hnu bik si a duh ve!
9.Tlangval ralthuam thabik cu thluak leh hmurka a si i, Nungak ralthuam thabik cu make-up leh mitthli!
10. Nu nih a zia ka thlenkhawh lai ti i ruahchan in a vat i a thleng kho hlei loh. Pa nih cun a zia a tha ti'n a thit i a zia cu tamtuk in aa thleng hawi!!!

NGANDAMNAK LEI THEIHTLEI TLAWMPAL

* Tetracycline capsules eilio ah cun cawhnuk dinlo ah a tha, A ruang cu cawhnuk ah hin Calcium aa tel. Cu nih cun Tetracycline zawp ding kha a dawnh caah a si.
* Tetracycline hi ngakchia kum 12 tanglei caah cun hmanlo ah a tha.
* A ruang umlo in lufah/luvuak (Stress headache/ tension headache) a ngeimi hna caah, tilum chungah na ke kha minute 15-20 hrawng na ciah la, hi hi kan lu i thisen kal a hmanlo ruangah a si i tilum i kan ke kan ciah ah hin thisen kha hmante in a kal than.
* Nau hnuk na dinhtik ah na hnuk kha a tu le tu thleng hlah. Khatlei kha khim ten na dinter hnu ah khatlei kha na dinter than te la.
.
* Cumpi/tangfah ah hin khuaitizu leh serhang cawhmi din hi a tha ngai ngai ve,Aithing leh jira rialmi hang hi khuh khuh caah a tha tuk.
* Thikai zawtnak sii a dingmi hna nih rawl na ei hlan suimilam pakhat duh ah sii kha na din la.
* Zu dingmi hna caah Paracetamol ei lo a tha. A ruang cu thin a roter caah a si...

KHUASIK LIO CAAN I VUN/HMAI ZOHKHENH NING

1.VUN RO: Cawhnuk thawpat(Butter), olive oil darkeu fate khat leh arti chung mu cu na cawh hna lai. Na hmai/ ban/na el le tampawr tbk ah na thuh lai i 20-30minute hrawng na ciah la. Cun, tilum in na tawl than la.Butter nih hin vun a hnawnter i,olive oil nih vun i PH balance rawk ding a ven,arti chungmu nih hin vun a nemter.
2.VUN HNAWNG: Nuhnun/sangphawthei a hmim mi kha na nen la,green tea he na chumh lai i na daih la.Fullers earth na telh chih la,hmai ah thuh ding a si.10-20minute hrawng na ciah hnu ah tikik in thiang ten na hmai na phiah than la.Green tea ah hin antioxidents a tam i,cu nih cun vun a hnoter.Hnuhnun/sangphawthei leh fullers earth nih hin vun i toxins a thanter.
3.NORMAL SKIN: Kazar(Carrot) leh kawpi na chumh ti hna la.A hmin ang na ti in dip ten na nen la.Cawhnuk thawpat tlawmpal na chawh chih la.Cun, na hmai ah na thuh la,20minute hrawng na ciah hnu ah thiang ten na hmai na phiah than la.Kawpi ah hian vun caah vitamin leh mineral a tam i,carrot ah hin antioxident i vun ti no tertu ding kha a um.

KHRIHFA ZALONLONAK BIK RAM PAWL

Open Doors Researcher hna nih kherhhlainak an tuah mi ah "vawleicung i khrihfa hna caah tih a nungbik mi le serhsat/nehsawh a tawngbikmi ram ", tiah an hmuh mi hna cu a tanglei ram hna hi an si.
2015 World Watch List (WWL) i top 50 hna cu;
Rank--Ram min.
1.------North Korea
2.------Somalia
3.------.Iraq
4.------Syria
5.------Afghanistan
6.------Sudan
7.------Iran
8.------Pakistan
9.------Eritrea
10.----.Nigeria
11.----Maldives
12.----Saudi Arabia
13.----Libya
14......Yemen
15.----Uzbekistan
16.----Vietnam
17.----Central African Republic
18.----Qatar
19.----Kenya
20.----Turkmenistan
21.----India
22.----Ethiopia
23.----Egypt
24.----Djibouti
25.----Myanmar
26.----Palestinian Territories
27.----Brunei
28.----Laos
29.----China
30.----Jordan
31.----Bhutan
32.----Comoros
33.----Tanzania
34.----Algeria
35.----Colombo
36.----Tunisia
37.----Malaysia
38.----Mexico
39.----Oman
40.----Mali
41.----Turkey
42.----Kazakhstan
43.----Bangladesh
44.----Sri Lanka
45.----Tajikistan
46.----Azerbaijan
47.----Indonesia
48.----Mauritania
49.----United Arab Emirates
50.----Kuwait
(kum dang i top-ten ah a lang pengmi Nigeria belte cu top 50 ah a lang ti loh)
Researchers hna i an chim ningah; 'Kum 2014 ah khan Jesuh Khrih zumh ruangah minung 4,344 thah an tawng i, thihnak tambik a tawngmi hna hi Nigeria ram i zumtu hna an si, minung 2,484 an nunnak a liam.
Khrihfa tambik a thatmi ram hna cu;
-Central African Republic (CAR) 1,088. --Syria 271,
-Kenya 119
- North Korea 100 hna an si.
Kum 2013 nak khan a let hnih in a karh, kum 2013 ah khan zumhnak ruangah mi 1,201 hrawng an thah hna tiah an ti. Kum 2014 ah khan biakinn hna hnawh peknak(hrawh/mei in duah/bom puah tbk) voi 1,062 a um.
Harnak tambik a petu ram hna cu;
-China : (258 churches),
-Vietnam (116 churches),
-Nigeria (108 churches),
-Syria (107 churches) leh
-Central African Republic (100 churches) hna an si.
*** An tah ning hi fiangfai in an langhter loh. Thihnak an tawn ning lawng hi cu a si thlu rua loh... Zisuh khrih ruang i nunnak a liammi vialte hna nan temtuarnak hi Bawipa sunpar liannganhtertu le a ram kauhtertu si hram ko seh...
Vawlei ah serhsat nan tawng i donghnak ni ah cun Suiluchin nan i chinh te lai...
"Zisuh lawng lawng hi a liannganbik Bawi a si"

BIBLE CHUNG I MI CHANSAU HNA

(Bibal chung i kum-900 cung a nungmi hna)
1. Adam 930 ( Gen 5 : 5 )
2. Seth 912 ( Gen 5 : 8 )
3. Enosk 905 ( Gen 5 : 11 )
4. Kenan 910 ( Gen 5 : 14 )
5. Mahalalel 895 ( Gen 5 : 17 )
6. Jared 962 ( Gen 5 : 20 )
7. Methusela 969 ( Gen 5 : 27 )
8. Noah 950 ( Gen 9 : 29 )

ZAN HNGILHKHAWHLO (INSOMNIA):

Kumthling cang mi, 30-50% tluk nih zan, i hngilhkhawhlo caan hi kan ngei dih hna, Micheu (10%) hna lebang hi cu zan an i hngilhkhawhlo ruangah sii a phun phun an ding i takpum nih celhlo tiang in a tuarmi zong tampi an um. Insomnia nih a tlaih cangmi hna caah ah cun thilhar tak tak a si ve. Mit a ku loh, chun ah tha a uaiter, chun ah mit hna ku, zing thawh zongah kan lu rit. Cu cu takpum nih a tuar i, zawtnak nih a kan tlakhnawh colh, thi kai (BP sang) leh zunthlum zawtnak a ngeimi hna ca ah cun chan a tawiter ti a si.
Hngilhkhawhlonak a chuahter tu hna cu:-
1. Khuaruahtukmi ngeih (anxiety)
2. Zu (alcohol)
3. Kum upat
4. Caffeine (lakphak/coffee tamtuk din)
5. Zawtnak ruangah (thyroid, lungretheih)
6. Sii-ai ruangah
Zeitindah kan i ven la?
1. Zanah lakphak/coffee dinghlah. Na din duh zongah tuan ah na din la.
2. Zan chiar a caan hmanten it.Na ih ka ah cun nai hngilh kho colh la loh, a voi a tam ah cun nai nek te ko lai.
3. Nichiar exercise la. (minute 10 tal na tli la)
4. Zan na ih lai suimilam cheu a duh cun TV zoh ti hlah.
5. Tilum in tak i khawlh.
6. Cawhnuk a lummi (thlum lo in) dingh.
7. Nan itnak khan kha thlihir luhter.
8. Ca hna rel pah.
9. Nai hngilh khawhlonak a ruang a um le umlo tha ten i ruat, a herh ah cun doctor sinah i piah .
10. Mitkuh sii hi cu a herh tak tak loah cun hmanlo ding.