Saturday, February 28, 2015

Nu Le Ni (Mother Day) & Hringtu Nu Dawtnak

Nu le ni a rak i thok ning hi a thei mi tampi kan um lio ah a theilo mi zong kan
rak um ve.A tuanbia tlawmpal in kan zoh hna lai. Nu le Ni(Mother's Day) aithok ning hi chim ning ai khat cio loh.Mi tam u nih an tial ning ah cun;
Nu Le Ni Aithok Ning;
1872 Kum ah khan mitcaw pawl ca chimtu Mrs Julian Ward Howe nih cun
an umnak Boston khuapi ah Nu le ni hmang ding in mi a rak sawm
hna.Asinan, a rak tlamtlinhloh.
Kum 35 a liam hnu ah USA mi Mrs. Anna M-Jarvis nih cun a tu i kan hman
mi NU LE NI a rak thok. Mrs. Anna M.Jarvis- hi May 1864 Kum ah USA
Philadelpha Khua ah a rak chuak, Kum 84 a dam.1948 kum ah a thi. Unau
pahnih an si i,a nau cu Elsinors a si.Methodist Khrihfa Bu an si. A pa
hi pa tha pa fel a si lemloh. Nupi leh fale zohkhenh a zuam tuk lem
loh mi a si.Cu caah a nu hi an chungkhar zohkhentu bik a si. An unau hnih i
sianginn an kainak tiang zong in a nu nih hin phaisa a kawl.
Hi bantuk i a nu nih a dawt hna ning le an chungkhar a zohkhenh ning a
hmuh tik ah Jarvis cu ngakchia te a si ko nan a nu cu a zangfak tuk. A
nungak tik zongah pasal nei lo i a nu cawm ding in bia aa kam.
Sianginn kai pah in( part time ) ca a chim pah, a si khawhtawk in a nu
cu a bawmh. Cun, Methodist Gratton West Virginia Church ah Kum-20
chung Sunday School sayamah a tuan.
Ruahlo pi'n May 9, 1905 Kum ah a nu nih a thih tak. A nu cu a ui tuk
i, caan saupi cu a nu a ngaituk i zei hmanh a tuah kho loh. A nu nih a
dawt hna ning a ruah tik ah, a nu philhlonak thil pakhat khat tuah
duhnak a hun nei. May ni 9, 1906 Kum ah khan innpa, hawikom hna he
rawldum tinak le thlacamtinak in caan an rak hmang.
Cuticun, 1907 kum zongah khan caan an rak hmang than ,1908 kum ah cun
minung 400 renglo nih a nu philhlonak caan an tuah mi cu an hmanpi
cang. An khrihfabuu Pastor- zong nih a rak hmanpi ve, Joh 19:17 nak
hmang inThawngtha a rak chimh hna.
Hibantuk i nu le dawtnak tak tak he a thlacamnak cu Pathian nih
tluachuah a pek i, May 9 hi Mothers day si ding i aa zuamnak zong cu a
hlawhtling chin lengmang.
A nu thih cam hmanpi ding i a rami hna sinah Rose pangpar a rak pek
hna.Nu a nei mi hna cu parsen a pek hna i,Nu a nei ti lo mi hna cu
parvar a pek hna, parvar cu nu le hna mual an kan liam tak philhlonak
ca ah asi i, parsen (asi lo ah sendaang) cu nu le hna hlawrh le
thangthat langhternak ca ah asi.1912 kum a hung phanh cun USA,Texas
Governor nih cun Mother’s Day cu a pawmpiak ti langhternak ah thongtla
leh salpawl cu a thlah hna.May 9 hi zungkhar ding in nawl a chuah.
1913 kum ah USA Senate Parliament member hna leh House of
Representative hna zong nih May 9 hi Mather’s Day i hmanding ah
hnatlaknak an nei.1914 kum ah USA President Woodraw Wilson nih May 9
ni hi Mothers Day ni i hmanding in nemhngehnak le minthutnak a
tuah.Cuti cun May 9 ni hi Mothers day ni ah hman a hung si. Caan a
rauh deuh tikah May 9 ni theng si lo in,May thla zarhhnihnak, zerhpini
ah an hman i tuni tiang hman thai a si.Mothers Day ni ah hin Nu a nei
mi hna nih angki-sen an i hruk tawn i,Nu a nei ti lo mi hna nih
angki-rang an i hruk tawn.




Hringtu Nu Dawtnak: 
***************************
Dawtnak vialte lakah Pathian Dawtnak hi a liannganbik i, a changtu cu "Hringtu Nu le Dawtnak", hi a si.Chungkhar a nuamhtertu le a tlamtlintertu cu NU le hi an si. NU le tel
lo cun chungkhar hi a lawng dih i a king tuk. Chungkhar nuamnak
tawkfung an si i, NU le nih chungkhar an zohkhen ning nih chungkhar a
nuamhter in a nuamhter loh.

Minung nih dawtnak a neih mi vialte lak ah Nu le nih fale an dawtnak
tluk i a thuk mi le a sang mi hi a um ti hngamaw? Chungkhar caah an nun an
pek, A si, Nu nih cun a fale a dawt i, hnakkar a tenh peng hna. Ram
hla pi i a um zongah an hrang i
thlacam a ngol bal loh, a hngalh peng hna. A ruahnak vialte cu a fale
sinah a um i, harnak an tawngsual hngamaw tiah thindomh in a fale a
ruat tawn, a dawtnak in a umpi peng hna. Nu le dawtnak hi a thuk in a
sang hring hran. Semmawng kan si lio in a hnuk hang in a kan
cawm.Rawl kan ei khawh hlan paoh cu a kan khaih, kan tlei loh phang in
chun zan a kan awih. Kan hung thanglian i hawi kan lawh khawhnak lai a
lamkip in an kan cawnpiak. kan sual kan palh lio caan zongah an kan
ngaihthiam i lamdik kan hngalhkhawhnak hnga a kan cawnpiak, sualnak
lam i kan pil cuahnah lio caan zongah hngilh kho lo in zankhua a dei
i, mithli he fale caah thla a cam tawn.
A caan ah cun kut zong a thlak tawn hna, cu cu, dawtnak ruangah a si.
Fapa fel, fanu fel hna cungah aa lawm ngai ngai, a fel lemlo mi hna
cung zongah a dawtnak a zor hleiloh." Thleidannak umlo i dawtnak a
neitu Pathian dawtnak, a naihbiktu dawtnak cu Nu le nih fale an kan
dawtnak," hi a si. fahnak kan tuar caan i ‘Maw! ka nu’ ti i kan au
tawn mi hna nih hin Nu le dawtnak hi fale kan cungah zeitluk in dah a
rak thuk ti a langhter.
Kan dawtmi hna nih an kan dawt ve lo ah cun kan ngaihchia i, kan i
nuam kho loh.Nu le dawtnak hngal lo tiang i kan tlau mi kan si sual maw?
Nu le hna nih fa le kan hrang i an temtuar ning hna hi a ho tal nih an
cham kho hnga maw?
Sunghno nu le dawtnak cu thisen, thlan le temtuarnak in phuanmi
dawtnak a si ve. Khrih tluk in vuak le velh le hliam in hlingluchin
chinh cu an tong lo nain, thihnak le nunnak kar ah dir in fa le cu an
kan hrin. Naungeihnak in nunnak a liammi nu tampi an um. Hi bantuk
sinak nih kan nu le dawtnak a fah zia a langhter. An keng in an kan
puak. An ttang in a kan pom. Mit hmai panh te a kan pek pah in an hnuk
thlum an kan dinh. Rawl an kan khaih. Fa le caah thla za an cam. Cu ti
cun, nutling le patling ah kan cang kho ve.Hi tluk i an kan dawtnak hi
i hngalter duh lo inan mitthli tlaktertu kan si sual ah cun thluachuah cu kan co hrim hrim lai lo.
Cu caah,Hringtu Kan NU le hi kan Dawt ve hrim hirm awk an si. 

Pathian Dawtnak hi NU dawtnak a hngal mi caah cun a fiang khun
i; cu bantuk in, Pathian nih zeitluk in dah a kan dawt ti hngalh kan
duh ah cun ‘NU Le Dawtnak’ in hngalh khawh a si..
Mi tampi cu an Nu le nih mual an liamtak cang hna, cheukhat cu Nu le
dawtnak hngal manh lo in bawhkeuh an si lio ah an Nu le nih a liamtak
mi zong an um. zeitluk in dah zangfak an si. Hi bantuk hna lak i “Ka
nu” ti i kawh ding kan neih mi hna hi Pathian sinah lawmhnak bia chim
ding kan si.Mifim paoh nih Nu le dawtnak hi an fiang. Mi hrut nih Nu
le dawtnak hi zei ah an rel loh. An lung a fim tik ah cun khua a rak
tlai tawn. Nu le thlanlung cung i mitthli he ngaichihnak tahhla va
lawh len nih santlaihnak a nei loh. An dam lio te ah hin kan dawtnak
hi hmurka in siseh, tuahsernak zong in langhter hna u sih law, Nu le
lunglomhter tu si i zuam hna u sih... Cu cu, Nu le nih fa an ngeihchan
le an i ruahchanbik mi a si...
" Hi Ca a reltu Nu le Vialte Nan Cungah Pathian Tluachuah A thar In Tlung Hramseh"
"Hitluk i a ka dawtu sunghno ka Nu, na caah thil lianngan zeihmanh tuah
khawh mi ka nei loh, ka tuah khawh mi um chun cu, na ka dawt bantuk i,
in dawt ve hi zungzal ka leiba a si..."
.., na dawt mi vincy thawng

No comments:

Post a Comment